عیار طلا یکی از مهمترین مفاهیمی است که هر فرد فعال در صنعت طلا و جواهر باید با آن آشنایی داشته باشد. عیار در واقع میزان خلوص طلا را در یک قطعه نشان میدهد و مشخص میکند چه مقدار از وزن آن قطعه را طلای خالص تشکیل داده است.
عیار طلا به چه معناست؟
طلای خالص دارای عیار ۲۴ است. به این معنی که در یک آلیاژ ۲۴ قسمتی، تمام آن از طلای خالص تشکیل شده است. با این حال، طلای خالص به دلیل نرمی زیاد برای ساخت بسیاری از زیورآلات مناسب نیست و معمولاً با فلزات دیگری مانند نقره، مس یا فلزات آلیاژی ترکیب میشود.
برای مثال، طلای ۱۸ عیار از ۱۸ قسمت طلا و ۶ قسمت فلزات دیگر تشکیل شده است. بنابراین حدود ۷۵ درصد از آلیاژ آن طلای خالص است.
فرمول ساده محاسبه درصد طلای خالص به شکل زیر است:
درصد خلوص طلا = عیار ÷ ۲۴ × ۱۰۰
برای طلای ۱۸ عیار:
۱۸ ÷ ۲۴ × ۱۰۰ = ۷۵٪
به همین دلیل طلای ۱۸ عیار دارای حدود ۷۵ درصد طلای خالص است.
چرا در جواهرسازی از آلیاژ استفاده میشود؟
طلای خالص بسیار نرم است و ممکن است در اثر استفاده روزمره بهراحتی تغییر شکل دهد یا خراش بردارد. به همین دلیل جواهرسازان برای افزایش استحکام، شکلپذیری و ایجاد ویژگیهای موردنظر، طلا را با فلزات دیگر ترکیب میکنند.
نوع و میزان این فلزات میتواند روی رنگ، سختی، استحکام و قابلیت کار با طلا تأثیر بگذارد.
عیارسنجی چه اهمیتی برای جواهرساز دارد؟
شناخت عیار فقط برای خرید و فروش طلا اهمیت ندارد. یک جواهرساز حرفهای باید بتواند در مراحل مختلف ساخت، ترکیب فلز و میزان خلوص آن را بهدرستی مدیریت کند.
در فرایندهایی مانند ذوب، آلیاژسازی و ساخت قطعات جدید، محاسبه صحیح عیار اهمیت زیادی دارد؛ زیرا کوچکترین اشتباه میتواند روی کیفیت نهایی قطعه تأثیر بگذارد.
جمعبندی
شناخت عیار، یکی از پایههای مهم ورود حرفهای به صنعت طلا و جواهر است. هنرجو در کنار یادگیری ساخت زیورآلات، باید با مفاهیمی مانند عیار، آلیاژ و ذوب نیز آشنا باشد تا بتواند فرایند ساخت را با دانش و دقت بیشتری انجام دهد.
